Vrijdag
27-12-2019 10:40
Reacties: Rondom Heiloo en Egmond, oude strandwallen, kerken en putten
provincie Noord-Holland  vertrekpunt eindpunt NS Heiloo (rondwandeling)  afstand 17  aantal deelnemers op dit moment 12
 
Reactie dik v. (organisator / kaartlezer)  (28-12-2019)
Hier alvast een verslag van de wandeling van vrijdag rond Heiloo en Egmond, de fotoos komen later. het weer was zo goed dat voorbijgangers ons toeriepen wat een mooi weer we hadden alsof we het zelf speciaal hadden meegebracht. Een mooi contrast met vorige keren met impossante wolken waar het licht door scheen over het land en een stevige wind. Op pad met een volle deelnemerslijst, uiteindelijk met ons twaalven, een flinke groep, na nog een afmelding met excuses van deelnemer de dag ervoor. De trein van 10.40 leverde de laatste deelnemer mooi op tijd af op het station Heiloo. Vanaf het station door de Holleweg, een aardig straatje bebouwd aan het begin van de vorige eeuw. Dan komen we bij het Witte Kerkje van Heiloo, tegenover zo n typisch laagbouw kleine stedenwinkelcentrum.
Van achter het muurtje om het kerkhofje heen kijken we naar het kerkje dat op een verhoging ligt en bekijken de afgedekte en afgesloten Willibrodusput ernaast, ook met Maria verbonden in het verleden. Zeer oud, teruggaand tot de 8e of 9e eeuw. Een gelegenheid om het verband te leggen met de andere putten in de omgeving, met name de Runxput ten zuiden van Heiloo - beide onderdeel van Mariabedevaarten in verleden en heden - kapellen, kloosters en andere punten van devotie en aandacht te geven aan de ligging van Heiloo en verderop Egmond op oude strandwallen van zo n 4000 en 3000 jaar oud en wat er meer zij. Tegenover kerk en put is brasserie Veldt, waar we vervolgens iets drinken.
Ik vind de wandeling vanuit Heiloo een mooie eindejaarswandeling vol verwijzingen naar het verleden, Christelijk zowel als voorchristelijk, met tijd als overal doorheen lopend thema. Reden waarom ik hem graag, nu voor de derde maal, doe aan het eind van het jaar. De wandeling is een soort wandeling over het randje van de tijd. Over oude stuwwallen van zo n 4000 en 3000 jaar geleden, de basis voor bewoning in dit deel van Nederland, op grens van water en land. Met de zelfs nog oudere vondst van een houtje waarmee vuur werd gemaakt van ongeveer waar 8000 voor Chr. (nog van voor het de tijd dat het zeewater weer was gestegen na de laatste ijstijd). Langs een reeks van historische punten die te maken hebben met de overgang van Germaans heidendom naar christendom, zoals heilige genezende putten, de Willibrordusput als eerste, het begin van vaak nog voortdurende devotie. (Ook waren putten belangrijk als religieuze plaatsen bij de Friezen.) Met prehistorische plekken, met kerkjes die teruggaan tot het begin van het Christendom in het voormalig Friese Noord-Nederland en de ooit machtige abdij van Egmond.
Vanaf brasserie en kerkje lopen we naar en door het Heilooer bos met een lange geschiedenis van bebossing, ontbossing en weer bebossing. Verderop komen we langs de remake van een prehistorische waarschijnlijk rituele palencirkel van 800 v. Chr., wellicht een oude rituele plek en begraafplaats. Erachter een mooie afgeronde heuvel van waarschijnlijk een vuilstort. Daarna komen we in een groenstrook aan de rand van Heiloo, lopend door de oude polder van het Maalwater, met in de richting van Alkmaar een stukje van de Oude Abdijvaart (uit 950), voorloper van de Egmonderbinnenvaart uit de 16e eeuw. Ik zie gallen (vergroeiingen aan de takken) in wilgen, zogenaamde wilgeroosjes, en ook in de katjes van de Hazelaar. Wat me opvalt is dat de hazelaar veel minder ver in bloei staat dan andere jaren.
Na het oversteken van een Zeeweg komen we op het jaagpad van de Binnenvaart richting Egmond-Binnen waar vroeger links en rechts natte polder was en nu rechts bollenveld nadat de aarde metersdiep is gekeerd om het zand boven te krijgen voor de bollen. In de verte rijst de Adelbertusabdij van Egmond hoog boven de bomen uit. In feite is de abdij ook een twintigste eeuwse remake van de oude middeleeuwse abdij (in 1573 door de watergeuzen verwoest ten tijde van het beleg van Alkmaar). Dit is een van de stukken door open land die de wandeling bij uitstek als uitwaaiwandeling geschikt maken aan het jaareinde. Maar vandaag is er zon, blauwe lucht en weinig wind, droog en rustig zei het weerbericht. Langs de rand van Egmond-Binnen, door een klein bosje komen we bij Waterrijk, met een oude stolpboerderij en een natte duinvallei waar de laatste jaren archeologische opgravingen zijn gedaan, waarbij o.a. twee middeleeuwse boerderijen zijn gevonden.
We zijn nu op de strandwal van de Egmonden, aan de rand van de nieuwe duinen die rond het jaar 1000 ontstonden waarbij ze het oude land overstoven, zo een stukje vroege geschiedenis overdekten en de bewoners landinwaarts joegen. We lopen een klein stukje door lage oude duinen naar de Nieuw Westert een mooie horecaplek in een stolpboerderij die helaas vorige winter is afgebrand. Een stuk of wat stappen daarvandaan ligt achter twee witte houten hekken de Adelbertusakker. Hier werd volgens het verhaal Adelbert begraven (een christelijke prediker uit het gezelschap van Willibrord gestorven rond 740), mogelijk op een bestaande heidense begraafplaats. Toen zijn overblijfselen 200 jaar later werden overgebracht naar de nieuwe (verplaatste) abdij ontsprong hier de Adelbertusbron en werd hier de eerste Egmondse kerk gebouwd.
Dit is ook de plek waar aanvankelijk Egmond Binnen lag. Door het aanhoudende stuifzand uit de duinen werden kerk, klooster en plaats van de deuinrand verplaats naar hun huidige plek. Nog steeds is dit een plek van devotie. Officieel: jaarlijks vindt er op 25 juni vindt vanuit de abdij een misviering plaats met veel pelgrims. Individueel wordt de put kennelijk bezocht door mensen die hier water halen en dankwoorden e.d. griffen in de stenen die de omtrek van de middeleeuwse kerk aangeven. Van Adedelbertusakker lopen we over de Adelbertusweg en de Abdijweg naar de na 1933 gebouwde abdij in Egmond Binnen. We lopen langs de binnenhof met mooi zicht op het klooster, door boomgaard met oude fruitrassen en vlindertuin en lopen even binnen bij de museumwinkel. Met nog een blik naar binnen door de ramen van de kaarsenmakerij lopen we verder.
Na Egmond-Binnen lopen we door open land, eerst langs de Limmerweg langs bollenveld over een stuk van de strandwal, dan over de Zanddijk, de oudste hier door monniken aangelegde dijk. Vanaf de weg kunnen we de abdij nog zien liggen. Onder het spoor door komen we bij de derde put, de Runxput, waar zich na de 15e eeuw een Mariaverering heeft ontwikkeld die in de 19e eeuw tijdelijk onderdrukt is geweest, maar die sinds 1905 weer herleefd is en Onze Lieve Vrouw ter Nood tot de grootste Mariabedevaartsplaats van Nederland heeft gemaakt, met jaarlijks zo n 10.000 bezoek(st)ers. Met een mooie van binnen beschilderde kapel en een grote kerk voor ontvangst van de bedevaartsgangers. (Het gastenboek in de kerk laat de betkenis zien die een plek als deze voor mensen kan hebben.)
Na deze plek lopen we verder langs de Hoogeweg, bovenover de Heilose strandwal, en werpen nog een blik op enkele elzenhagen die hier als eeuwenoude historische elementen aanwezig zijn bovenop de strandwal, het lijkt er zelfs op dat in enkele nieuwbouwwijkjes nieuwe hagen zijn aangeplant. En dan zijn we weer terug bij het station, waar we van elkaar afscheid nemen. Wat mij betreft een mooie wandeling door een verhalenrijk gebied, op een dag met bijzonder mooi weer. Straks in april wanneer de bollenvelden in bloei staan kom ik hier zeker weer terug. Iedereen bedankt voor het meewandelen, ik vond het een erg prettige wandeling. (Ik stuur later nog bericht als ik de fotoos bij elkaar heb.)
Foto's

Kijk hier voor de foto's van deze tocht.

 
Reacties deelnemers
Roelie V. (29-12-2019)
Dank je wel Dik voor het verslag. Leuk om het nog even na te lezen. Ik heb van de groepsleden en de wandeling genoten. Hoop tot een volgende keer. Fijn jaarwisseling allemaal! 
jose z. (29-12-2019)
Dank je Dik voor de leuke afwisselende wandeling en het mooie verslag. José. 
Ernst V. (28-12-2019)
Beste Dik, medewandelaars,
het was een prachtige dag en een dito wandeling. Veel cultuur, geschiedenis en de kloosters waren indrukwekkend. Vooral de abdij van Egmond, benieuwd hoe dat bokbier smaakt. Ook de kapel van het kloostercomplex Heiloo was een openbaring, na 30 jaar erlangs rijden met de trein. De laatste 2 kilometers kreeg ik kramp in mijn benen, ben daarom in 1x doorgestiefeld naar de trein.  
aernout b. (27-12-2019)
Bedankt Dick, het was een prima wandeling met leuk gezelschap, we hebben het ook met het weer getroffen.Jij weet erg veel van de omgeving en leuk dat je dat met ons gedeeld hebt, benieuwd naar de foto s. groetjes, Aernout 

Carpoolen, voorpret of even laten weten wat je vond van de tocht?
Plaats een bericht (alleen voor deelnemers)


terug

deze pagina is zichtbaar voor alle bezoekers van de site www.dewandelsite.nl

  •  
  • LOPUS wandelvakanties
  • TT wandelreizen